پژوهشكده تحقيقات اسلامى

72

سرداران صدر اسلام (فارسى)

فرمانده پيشقراولان على ( ع ) على ( ع ) در جنگ صفين ، زيادبن نضر حارثى را در رأس هشت هزار تن به عنوان پيشگام گسيل داشت . و در كنار او شريح‌بن هانى را به فرماندهى چهار هزار تن اعزام نمود . « 1 » آنها هنگام عزيمت از كوفه در كرانهء فرات و از جانب خشكى كوفه حركت كردند تا به « عانات » « 2 » رسيدند . در آنجا خبردار شدند كه على ( ع ) در راه جزيره ( آن سوى رود فرات ) پيش مىرود و معاويه همراه سپاه شام از طرف دمشق به رويارويى على ( ع ) مىشتابد ( كه بدين ترتيب ، بدون همراهى حضرت على ( ع ) مجبور به مقابله با سپاه شام خواهد شد ) از اين رو خود چنين انديشيدند كه اين خردمندانه نيست كه ما پيش برويم و ميان ما و اميرمؤمنان على ( ع ) اين رود فاصله باشد و سزاوار نيست كه ما با اين كمى نيرو كه پشتيبانى و تدارك از پى ندارد ، با لشكر شام برخورد كنيم . آنها خواستند در « عانات » از رود بگذرند . مردم آنجا مانع شدند ، و كشتيها را در آن طرف رود نگهداشتند . از اين رو قصد هجوم به اهل « عانات » كردند ، ولى آنها به حصار پناه آوردند . بناچار زياد و هانى به همراه لشكريان خود بازگشتند و در « هيت » ( از آب ) گذشتند و سرانجام در روستايى نزديك « قرقيسيا » « 3 » به لشكر على ( ع ) پيوستند . وقتى پيشتازان به على ( ع ) رسيدند آن حضرت فرمود : آيا پيشقراولان من از پشت

--> ( 1 ) . تاريخ طبرى ، ج 4 ، ص 565 . ( 2 ) . عانات چند ده در كنار فرات و جزايرى به نام الوس ، سالوس و ناروس بوده است . ( الغارات ، ج 1 ، پاورقى ص 325 به نقل از مراصدالاطلاع ) . ( 3 ) . قرقيسياء شهرى است در كنار رود خابور طول آن 45 64 و عرض آن 35 ( معجم‌البلدان ، ج 4 ، ص 328 ) .